ดูแลเด็ก ใน บางบ่อ, สมุทรปราการ

อำเภอบางบ่อ เป็นหนึ่งในหกอำเภอของจังหวัดสมุทรปราการ ตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกของจังหวัด ทิศเหนือติดต่อกับเขตลาดกระบัง (กรุงเทพมหานคร) อำเภอเมืองฉะเชิงเทรา และอำเภอบ้านโพธิ์ (จังหวัดฉะเชิงเทรา) ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอบางปะกง (จังหวัดฉะเชิงเทรา) ทิศใต้จรดอ่าวไทยตอนใน และทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอเมืองสมุทรปราการ อำเภอบางพลี และอำเภอบางเสาธง ชื่อ “บางบ่อ” มาจาก “บาง” ที่แปลว่า ทางน้ำเล็กๆ ที่ไหลตามระดับน้ำในแม่น้ำลำคลองหรือทะเล ส่วนคำว่า “บ่อ” หมายถึง ช่องลึกลงไปในดินหรือในหิน ใช้เป็นที่ขังน้ำขังปลา รวมกันเป็น “บางบ่อ” คือ พื้นที่ที่ทางน้ำเล็กๆ อยู่ใกล้ทะเล และมีการกักเก็บน้ำไว้ใช้ หรือขุดบ่อล่อปลา

เดิมที เมื่อปี พ.ศ. 2439 อำเภอบางบ่อตั้งอยู่ที่ว่าการอำเภอบ้านคอลาด (ปัจจุบันเป็นหมู่บ้านทางตอนเหนือของตำบลบางบ่อ) ได้ชื่อว่า อำเภอคอลาด แต่เนื่องจากอยู่ห่างไกลจากตำบลอื่นมาก ทำให้การติดต่อราชการไม่สะดวก จึงมีการย้ายที่ว่าการอำเภอมาที่บริเวณปากคลองบางพลีในปี พ.ศ. 2443 และเปลี่ยนชื่อเป็น อำเภอบางเหี้ย ได้ชื่อตามลำคลองสำคัญสายหนึ่ง เรียกอีกชื่อว่า “คลองด่าน” จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2472 มีการย้ายที่ว่าการอำเภอมาตั้งที่ หมู่ 1 ตำบลบางบ่อ และ ในปี พ.ศ. 2473 กระทรวงมหาดไทยจึงเปลี่ยนชื่ออำเภอเป็น อำเภอบางบ่อ ตามชื่อตำบล ส่วนตำบลบางเหี้ยถูกเปลี่ยนชื่อเป็นตำบลคลองด่านในภายหลัง เนื่องจากทางการมีความเห็นว่าเป็นชื่อที่ไม่สุภาพและไม่เป็นมงคล

อำเภอบางบ่อ แบ่งการปกครองย่อยออกเป็น 8 ตำบล 74 หมู่บ้าน และมีองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 10 แห่ง นอกจากมีถนนสายหลักและสายรองหลายสายแล้ว ด้วยพื้นที่อยู่ติดลำคลอง จึงมีคลองหลายสายด้วย ได้แก่ คลองสำโรง คลองประเวศบุรีรมย์ ลองพระองค์เจ้าไชยานุชิต คลองด่าน คลองบ้านระกาศ คลองบางพลีน้อย และด้วยสมัยก่อนการจะเข้าออกมาในเขตพื้นที่นี้ต้องใช้การเดินทางทางน้ำ เมื่อประมาณปี พ.ศ. 2349 กวีเอกของไทย สุนทรภู่ ได้ใช้เส้นทางลำคลองสำโรงเพื่อล่องเรือไปหาบิดาที่บ้านกร่ำ (เขตอำเภอแกลง จังหวัดระยองในปัจจุบัน) ระหว่างทางได้บันทึกการเดินทางโดยแต่งเป็นนิราศเมืองแกลง และเมื่อมาถึงบางบ่อ สุนทรภู่ได้แต่งกลอนไว้ดังนี้

“ถึงบางบ่อพอจันทร์กระจ่างแจ้ง ทุกประเวศเขตแขวงนั้นกว้างขวาง

ดูดาวดาษกลาดฟ้านภาภางค์ วิเวกทางท้องทุ่งสะท้านใจ

ดูริ้วริ้วลมปลิวที่ปลายแฝก ทุกละแวกหวาดหวั่นอยู่ไหวไหว

รำลึกถึงขนิษฐายิ่งอาลัย เช่นนี้ได้เจ้ามาด้วยจะดิ้นโดย

เห็นทิวทุ่งวุ้งเวิ้งให้หวั่นหวาด กัมปนาทเสียงนกวิหคโหย

ไหนจะต้องละอองน้ำค้างโปรย เมื่อลมโชยชื่นนวลจะชวนเชย

โอ้นึกนึกแล้วก็น่าน้ำตาตก ด้วยแนบอกมิได้แนบแอบเขนย

ได้หมอนข้างต่างน้องประคองเชย เมื่อไรเลยจะได้คืนมาชื่นใจฯ”

ปลาสลิดที่ขึ้นว่าหอม เนื้ออร่อยที่สุด ต้อง ปลาสลิดบางบ่อ จัดเป็นของดีของเด็ดของอำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ เป็นสินค้าที่ทำรายได้ให้ชาวบางบ่ออย่างมาก เดิมชาวบ้านในอำเภอบางบ่อมีอาชีพทำนาข้าว แต่เมื่อมีโรงงานอุตสาหกรรมมากขึ้นจนรุกล้ำที่นา และน้ำทะเลหนุนสูง น้ำจืดจึงกลายเป็นน้ำกร่อย ทำให้ทำนาไม่ได้ ชาวบ้านจึงหันมาขุดบ่อเลี้ยงปลาสลิดแทน โดยใช้น้ำกร่อยเลี้ยงปลา เนื่องจากน้ำกร่อยเป็นแหล่งไรแดงซึ่งเป็นอาหารของปลาสลิด ปลาสลิดที่นี่จึงมีความสมบูรณ์กว่าที่อื่น

สัญลักษณ์ของ “ปลาสลิดแห้งบางบ่อ” คือการสับหางปลาเป็นแฉก และจะมีการแปรรูปปลาสลิดอยู่ 2 แบบ คือ ปลาหอมและปลาน้ำแข็ง ต่างกันที่กรรมวิธีการทำเค็มและราคา โดย“ปลาหอม” จะมีราคาที่สูงกว่า เนื่องจากทำยากกว่า แต่รสชาติก็จะหอมอร่อยกว่าปลาน้ำแข็ง การทำปลาหอมจะต้องนำปลาใส่กะละมัง โรยเกลือ และฝัดให้ทั่ว ทิ้งไว้จนเกลือเข้าเนื้อปลา หลังจากนั้นนำไปใส่หลัว (ภาชนะสานรูปคล้ายทรงกระบอก ก้นสอบปากผาย มีหูจับที่ขอบปาก 2 ข้าง) วางทิ้งไว้จนน้ำปลาหยดลงข้างล่างจนหมด เนื้อปลาจะพองเต็มที่ จึงนำไปตากแดด จะได้เนื้อปลาที่หอม รสชาติดี เนื้อแน่น นุ่มอร่อย แต่จะมีน้ำหนักเบากว่าปลาน้ำแข็ง เพราะตัวจะบางและแบนกว่า ส่วน “ปลาน้ำแข็ง” จะนำปลาไปคลุกเคล้ากับเกลือก่อนจึงนำมาเรียงลงในลัง โรยด้วยน้ำแข็งเพื่ออัดตัวปลา แล้ววางปลาทับลงไปอีกที สลับด้วยน้ำแข็ง ทำไปจนเต็มลัง น้ำแข็งกับเกลือจะทำให้ปลามีเนื้อแข็งและแห้ง หลังจากนั้นก็เอามาตากแดดเพียงครึ่งแดด หรือแดดเดียว จะได้น้ำหนักมาก สามารถนำมาขายได้เลย

ปัจจุบันปลาสลิดมีขายในหลายจังหวัด และมีการสับหางปลาเป็นแฉกให้คล้ายปลาสลิดบางบ่อ ดังนั้น หากใครอยากทานปลาสลิดจากบางบ่อแท้ๆ ต้องลองสังเกตให้ดีๆ หรือขับรถตรงไปซื้อถึงที่ก็ได้ ปลาสลิดบางบ่อ มีวางขายตามแผงริมทาง ถ. บางนา-ตราด ฝั่งขาเข้ากรุงเทพฯ ตั้งแต่ช่วง กม. 33 จนถึง กม. 27 และยังมีจำหน่ายตามตลาดทั่วไปในจังหวัดสมุทรปราการ ลองซื้อไปทอดกินสักครั้ง รับรองได้ว่าต้องติดใจ ขับรถกลับมาซื้ออีกแน่นอน

เวลาที่ลูกวัยทารกเกิดอาการ “ท้องเสีย” เรามักได้ยินคนเฒ่าคนแก่ทักว่า ท้องเสียเพราะเด็กกำลัง “ยืดตัว” ตามพัฒนาการของร่างกายซึ่งจะหายได้เอง แต่จริงๆแล้วในทางการแพทย์ การที่เด็กเล็กโดยเฉพาะเด็กในวัยต่ำกว่า 1 ปี มีอาการท้องเสียนั้น เกิดจากการที่มีเชื้อโรคเข้าไปในร่างกาย โดยเชื้อโรคเหล่านั้นอาจปนเปื้อนมากับอาหาร น้ำดื่ม ของเล่น เมื่อเด็กเริ่มคลานและหยิบจับสิ่งของได้ เด็กอาจใช้มือหยิบสิ่งของ หรือของเล่นที่มีเชื้อโรคปนเปื้อนเข้าปาก จึงอาจเป็นสาเหตุให้เกิดอาการท้องเสียเพราะเด็กยังมีภูมิต้านทานต่ำกว่าผู้ใหญ่

ทั้งนี้เด็กจะหายได้เองโดยใช้เวลาประมาณ 4-5 วัน โดยระหว่างนี้พ่อแม่ควรหมั่นสังเกตอาการ พร้อมให้สารทดแทนการสูญเสียน้ำและเกลือแร่ในปริมาณที่เหมาะสม โดยผสมน้ำตาลเกลือแร่ 1 ซอง ต่อน้ำต้มสุกที่เย็นแล้ว 1 แก้ว หรือใช้น้ำตาลทราย 2 ช้อนโต๊ะ เกลือป่นครึ่งช้อนชา น้ำสะอาด 3 แก้ว ผสมกัน ตักป้อนทีละน้อย บ่อยๆ จนเด็กเริ่มอาการดีขึ้น และสามารถทานข้าวหรืออาหารอ่อน เช่น โจ๊ก ข้าวต้มได้ปกติ

หากเกิน 5 วันแล้วยังคงท้องเสียอยู่ หรือมีอาการอื่นเพิ่มขึ้น เช่น ถ่ายอุจจาระเป็นมูกเลือด ไข้สูงหรือมีอาการชัก อาเจียนบ่อย ท้องอืด หอบ เพลีย ซึม ไม่ยอมกินนมหรืออาหาร หรือถ่ายบ่อยมากกว่า 10 ครั้งต่อวัน ควรรีบพาเด็กไปพบแพทย์ เพราะอาจเป็นอาการของการติดเชื้อในลำไส้